Gọt hàm bị lệch: Dấu hiệu nhận biết và cách khắc phục

 Gọt hàm bị lệch là một biến chứng thường gặp, có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau như tay nghề bác sĩ chưa cao, chăm sóc sau phẫu thuật không đúng cách, hoặc thói quen sinh hoạt hàng ngày.

Để biết cách phòng ngừa và khắc phục tình trạng này hiệu quả, bạn có thể tham khảo bài viết chi tiết bên dưới từ Gangwhoo.

Nguyên nhân gọt hàm bị lệch

Sai sót kỹ thuật phẫu thuật

Nếu bác sĩ thiếu kinh nghiệm hoặc không am hiểu sâu về giải phẫu hàm mặt, quá trình gọt hàm và định hình có thể bị sai lệch, dẫn đến cằm lệch hoặc góc hàm không đối xứng. Không lường trước sự co kéo của cơ, da và mô mềm sau phẫu thuật cũng có thể khiến khuôn mặt biến dạng. Ngoài ra, việc không sử dụng công nghệ hỗ trợ như CT scan 3D hoặc phần mềm mô phỏng cấu trúc xương hàm có thể dẫn đến kế hoạch phẫu thuật không chính xác.

Chăm sóc hậu phẫu không đúng cách

Việc không dùng băng ép định hình hoặc tháo băng quá sớm có thể làm xương hàm mới định hình bị xê dịch. Đồng thời, các hoạt động mạnh sớm như cười lớn, nhai thực phẩm dai hoặc va chạm mạnh vào vùng mặt cũng có thể làm lệch xương hàm. Tư thế nằm nghiêng liên tục về một bên tạo áp lực không đều lên xương hàm, góp phần gây bất đối xứng.

Xem thêm: giá gọt hàm

Tai nạn hoặc chấn thương

Các va chạm mạnh trực tiếp sau phẫu thuật, như tai nạn giao thông, té ngã hoặc va đập vào mặt, có thể khiến xương hàm bị gãy hoặc lệch, ngay cả khi xương đã ổn định ban đầu.

Thói quen sinh hoạt không tốt kéo dài

Việc thường xuyên sử dụng một bên hàm để nhai tạo áp lực không đều lên cơ nhai và khớp thái dương hàm, dẫn đến phát triển không đối xứng của xương và cơ. Nằm nghiêng một bên kéo dài có thể gây biến dạng nhẹ xương mặt và cơ theo thời gian. Ngoài ra, thói quen nghiến răng (bruxism) cũng làm tăng áp lực lên khớp cắn, làm gia tăng nguy cơ lệch hàm thứ phát.

Cách nhận biết khuôn mặt bị lệch sau gọt hàm

Quan sát trực diện

Đứng trước gương và nhìn thẳng vào khuôn mặt. Nếu một bên má hoặc cằm nhô ra hay lùi vào so với bên còn lại, hoặc hai bên mặt có sự chênh lệch rõ rệt, đây có thể là dấu hiệu bất đối xứng.

Kiểm tra đường giữa

Sử dụng thước kẻ hoặc sợi chỉ để kiểm tra xem đường giữa mũi và cằm có thẳng hàng với đường giữa trán hay không. Nếu không thẳng hàng, khuôn mặt có khả năng bị lệch.

Sờ nắn xương hàm

Dùng tay nhẹ nhàng sờ dọc theo xương hàm từ tai xuống cằm. Nếu cảm thấy một bên cao hơn, to hơn hoặc lệch hẳn so với bên còn lại, đây là dấu hiệu đáng lưu ý.

Kiểm tra khi mở miệng

Quan sát khi mở và ngậm miệng. Nếu cằm lệch sang một bên hoặc hàm trên không khớp tự nhiên với hàm dưới, có thể là dấu hiệu lệch hàm.

Cách khắc phục hàm lệch sau gọt hàm hiệu quả

Thăm khám và chẩn đoán với bác sĩ

Bước đầu tiên và quan trọng nhất là thăm khám trực tiếp để xác định nguyên nhân, mức độ lệch hàm và tình trạng sức khỏe tổng thể. Dựa trên đó, bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ điều trị cá nhân hóa phù hợp.

Nắn chỉnh bằng các phương pháp không phẫu thuật

• Tập Mewing: Phương pháp này tập trung vào việc cải thiện tư thế lưỡi và cơ mặt, giúp cân bằng cơ nhai và khung xương hàm nhẹ. Mewing hỗ trợ các trường hợp lệch nhẹ nhưng không hiệu quả với lệch nặng do cắt xương.

• Sử dụng máng chỉnh hình hoặc khí cụ nha khoa: Giúp điều chỉnh từ từ vị trí khớp cắn và cân bằng cơ nhai. Quá trình này đòi hỏi kiên trì và thời gian kéo dài.

• Massage cơ nhai: Thư giãn cơ, cải thiện lưu thông máu và giảm sưng, nhưng không nắn chỉnh xương hàm lệch do phẫu thuật.

• Liệu trình Golki: Trị liệu bằng tay tác động lên xương và cơ mặt, có thể cải thiện một phần lệch nhẹ, nhưng hiệu quả với lệch nặng sau phẫu thuật hạn chế.

Phẫu thuật chỉnh hình lại

Phương pháp chính cho các trường hợp lệch nặng, ảnh hưởng cấu trúc xương hàm hoặc khi các phương pháp không phẫu thuật không hiệu quả.

• Phẫu thuật lần hai phức tạp hơn do mô mềm, sẹo và cấu trúc xương đã thay đổi.

• Bác sĩ cần có kinh nghiệm cao để định hình lại xương hàm, tạo cân đối và đảm bảo chức năng.

• Kết quả đạt được có thể cải thiện đáng kể, nhưng không phải lúc nào cũng đạt sự cân đối 100% do giới hạn giải phẫu và quá trình lành thương.

Đeo băng ép để định hình lại hàm

Băng ép hỗ trợ cố định xương hàm, giảm sưng và ổn định khuôn mặt trong giai đoạn hậu phẫu.

• Với lệch nhẹ, băng ép giúp điều chỉnh di chuyển của mô mềm và xương hàm ban đầu.

• Phương pháp này không giải quyết triệt để lệch do cấu trúc xương nghiêm trọng; hiệu quả phụ thuộc vào mức độ lệch và sự tuân thủ của bệnh nhân.